Bilbo Baggins sakin yaşayan bir Hobbit'tir. Bir gün piposunu tüttürürken, Gandalf onun kapısını çalar ve ondan zorla bir randevu alır. Aslında bu randevunun amacı, Bilbo Baggins'i 13 cüceyle beraber bir maceraya sürüklemektir.

Maceranın Amacı
 
Bu maceranın amacı ejderha Smaug'da olan bir hazineyi ondan almaktır. Cüceler bu tip şeylere çok düşkün olduğu için bu hazineyi isterler ve bunun içinde Gandalf'a onlarla gelmesini teklif ederler. Ancak Gandalf onlara her zaman eşlik edemeyeceğini söyler ve kendisi yerine Bilbo Baggins'i yanlarına almalarını teklif eder. Cüceler Gandalf'a güvendikleri için bunu kabul ederler.

Maceradaki Cüceler
 
Cücelerin bu hazineyi bu kadar istemesinin sebebi şudur: Eski bir cüce krallığı olan Yalnız Dağ'ı (Erebor'u) ejderha Smaug ele geçirmiştir ve çok önemli bir hazineye el koymuştur. Cüceler hem bu hazineyi, hem de Yalnız Dağ'ı (Erebor'u) geri almak için bir kafile toplar. Bu kafileyi toplayan kişi ise Thorin'dir. Thorin Cüceler'in ortak kralıydı ve kendisi de Yalnız Dağ'da (Erebor'da) doğmuştu. Bunun için bir kafile toplar; Balin, Dwalin, Gloin, Oin ve kız kardeşinin genç ve cesur oğulları Fili ve Kili. Ayrıca yetenekli ve cesur Moria kökenli Cüceler de bulmayı başarır. Bunlar; Ori, Dori, Nori ve Bifur, Bofur, Bombur'dur.

Yolculuğun Başlangıcı
 
Kafile ilk olarak Trollbükü'ne gelir ve orada William, Tom ve Bert isimli Troller'e yakalanır. Silahları olmayan kafile savaşamamışlardır. Fakat, Gandalf gelip onları kurtarır ve Troller'i taşa çevirir. Buradaki Trol hazinesindeki yolluk ve silahlara erişilir; Thorin 'orcrist', Gandalf 'glamdring' adlı eski Elf kılıcını alırlar. Bilbo ise yine eski bir Elf bıçağı olan 'sting'i alır. Bu kılıçların ve bıçağın ortak özelliği, düşman yaklaştığı zaman mavi mavi parlamasıydı.

Ayrıkvadiye Gidiş
 
Kafile Ayrıkvadi'ye gelerek Elrond'a konuk olur. Daha sonra buradan ayrılarak dağlardaki geçitlere giderler. Puslu Dağlar'ın kralı Ulu Goblin'e esir düşerler. Ulu Goblin onları uykularında yakalamıştır. Öldürmeye hazırlanırken Gandalf yine gelir ve bir büyü patlaması yapar. Etraf çok karışır, kafile Ulu Goblin ile kısa bir süre savaşır; fakat Gandalf Ulu Goblin'in kalbini keser ve çıkarır. Yine de Goblinler çok daha fazla sayıda olduğu için kafile kaçmak zorunda kalır... Ama Bilbo Baggins kaçarken yuvarlanır ve düşüp bayılır.

Bilbo'nun Yüzüğü Alması
 
Bilbo burada Gollum'le karşılaşır ve yolu bilmediği için onunla bir bilmece yarışması yapar. Gollum kazanırsa Bilbo'yu yiyecek, Bilbo kazanırsa Gollum yolu gösterecektir. Bilbo kazanır; ama Gollum kurallara uymak istemez, yüzüğü takıp görünmez olmak ister. Buna rağmen Bilbo karanlıkta yüzüğü bulur. Gollum bu yüzden Bilbo'ya saldırır ve Bilbo yüzüğü parmağına takıp kaybolur. Bilbo çıkışa gelmiştir; ama Gollum'da oraya gelir. Bilbo onu öldürmeyi düşünür; ama ona acıdığı için öldüremez. Buradan çıkıp Cüceler'le buluşur. Bu sırada Orklar Kurtlar'a haber vermiştir bile. Dışarıda Kurtlar'ın saldırısına uğrarlar. Kafile ağaçlara tırmanarak orada beklemek zorunda kalır. Tam bu sırada Kartallar'ın kralı Dwaihir onları görürü ve diğer Kartallar'ı da alarak kafileyi kurtarır.


Smaug'un Öldürülüşü
 
Kafile Puslu Dağlar'ı sonunda aşar ve Kocaoğlan adlı bir deri değiştiriciye konuk olur. Gandalf Kuyutorman'da kafileden ayrılır. Kuyutorman'da dev örümceklerin saldırısına uğrarlar ve Thorin'i kaybederler; ancak Bilbo yüzüğü takarak kaybolur ve sesler çıkartarak örümcekleri kendine çeker ve kafiledeki Cüceler Balin'in önderliğinde buradan kurtulur. Daha sonra Thorin'i aramaya koyulurlar. Thorin'i, Kuyutorman'ın efendisi Tharanduil yakalamıştır. Cüceler teker teker yakalanır; ama Bilbo yüzüğü takıp yine kaybolur. Bu arada Bilbo, Cüceler'in başında duran adamı kandırır ve hepsini fıçılara koyarak kaçırır. Kafile Yalnız Dağ'a (Erebor'a) varır. Burada eskiden beri yaşayan insanlara sığınırlar. Kafile Bilbo'yu bilgi sızdırması için Smaug'un yanına yollarlar. Bilbo Smaug'u kızdırır ve Smaug bütün şehri yıkar. Ancak oradaki cesur savaşçı Bard'ın attığı ok ile Smaug ölür.

Beş Ordu Savaşı
 
Cüceler bu şehri yeniden inşa ederler. Şehrin kralı Thorin olur. İnsanlar'ın kralı ise Bard olur; ama hem Tharanduil, hem Bard, hem de Thorin buradaki hazine üzerinde hak iddia eder. O sırada Demir Tepeler'in kralı Dain, Thorin'e yardıma gelir, ortalık bir anda karışır. Fakat Gandalf bir anda oraya gelir ve Azog'un oğlu Bolg'un buraya bir orduyla geldiğini söyler; çünkü babasını Dain öldürmüştür ve hazineyi de almak ister. Ayrıca Ulu Goblin'in ölümü de onu sinirlendirmiştir. İnsanlar, Elfler ve Cüceler savaş için birlik olur. Bu savaşta Kocaoğlan deri değiştirici olduğu için ayıya dönüşür ve Bolg'u öldürür. Savaş bu sayede kazanılır; ama Thorin, Fili ve Kili ölür. Kral Dain tüm Cüceler'in ortak kralı olur.